Rozwidlenia i znaczne zniekształcenia korzeni marchwi to problem, z którym ogrodnicy spotykają się dość często. Wynika on z kilku czynników środowiskowych oraz błędów w pielęgnacji roślin.

Najczęstsze przyczyny deformacji korzeni marchwi

Zbita, ciężka gleba

Marchew posiada bardzo silny, dochodzący do 150 cm głębokości system korzeniowy, z czego korzeń spichrzowy to zaledwie ok. 20 cm. Korzenie marchwi uprawianej na glebach lekkich, piaszczysto - gliniastych oraz torfowych mają kształt typowy dla odmiany, delikatną skórkę i smaczny miąższ. Natomiast te, które rosną na glebach ciężkich, gliniastych, zbitych lub nieprzekopanych trafiają na duży opór mechaniczny, skutkiem czego korzenie nie mogą rosnąć prosto, są krótkie i ulegają deformacji oraz rozwidleniu.

Kamienie i przeszkody w glebie

Nawet małe kamienie, grudki ziemi czy resztki korzeni mogą powodować rozwidlenia, skręcenia, „wielopalczastość” korzenia czy rozwój dużo cienkich korzonków bocznych.

Zmianowanie i przedplon

Marchwi nie powinno się uprawiać na tym samym miejscu częściej niż co 4 lata. Nie powinno się jej również siać po warzywach kapustnych, korzeniowych, strączkowych, pomidorach i ziemniakach, ponieważ zwiększa to ryzyko zaatakowania uprawy przez nicienie pasożytujące na roślinach - jak np. guzak północny. Jego żerowanie powoduje powstawanie na korzeniach małych, kulistych narośli i uszkodzenie stożka wzrostu – co prowadzi w efekcie do zniekształceń i rozwidleń.

Dobrym przedplonem są dyniowate, cebulowe i rzepowate.

Przygotowanie stanowiska

Powinniśmy zapamiętać, że wiele większy wpływ na liczbę zniekształconych korzeni ma nieprawidłowe przygotowanie korzeni, niż jej rodzaj. Glebę pod wysiew marchwi najlepiej głęboko przekopać na jesień (październik-listopad), na głębokość 20-30cm – to poprawi strukturę gleby na wiosnę. Gleba zdąży się „uleżeć” przez zimę, a niskie temperatury naturalnie rozkruszą grudki. Jeśli nie zdążyło się tego zrobić jesienią – grządkę powinno się przekopać na 2-3 tyg. przed siewem. Aby uniknąć zniekształceń korzeni, grunt w trakcie przekopywania nie powinien być mokry. Optymalny zakres pH gleby dla uprawy marchwi wynosi 6,0-6,5.

Świeży obornik lub nadmiar azotu

Marchew źle reaguje na świeży obornik – powoduje to deformacje i rozwidlenia, dlatego nie dodawaj obornika wiosną, przed siewem, ale na jesień podczas przekopywania grządki. Przez zimę obornik zdąży się rozłożyć i nie zaszkodzi korzeniom. A co się stanie, gdybyś zastosował obornik na wiosnę? Świeży obornik powoduje: rozwidlenia i zniekształcenia korzeni, nadmierny wzrost części zielonej zamiast korzenia a także pogarsza smak i przechowywanie korzeni

Precyzja siewu

Zbyt gęsty siew nasion marchwi spowoduje, że rośliny będą konkurować o miejsce do rozwoju. Przyrastając na grubość, korzenie rozpierają i ściskają glebę, zwiększając jej opór mechaniczny, co w efekcie powoduje deformację i skręcanie marchwi. Żeby tego uniknąć młode roślinki należy bezwzględnie w odpowiednim czasie „przerwać”. Dla tych, którzy nie mają na to czasu lub boją się, że podczas przerywania uszkodzą roślinki, dobrym rozwiązaniem jest skorzystanie z propozycji firm nasiennych, które oferują nasiona na taśmie. To bardzo wygodna forma uprawy, która niesie ze sobą korzyści wynikające z siewu precyzyjnego, a więc mamy pewność równych, optymalnych odstępów między roślinami. To rozwiązanie, które przypadnie do gustu każdemu miłośnikowi ogrodnictwa, a w szczególności osobom, które dopiero rozpoczynają swoją przygodę z uprawą warzyw lub które nie mają czasu na przerywkę, a także osobom starszym, poszukującym ułatwień w pracy. Nasiona otoczkowane to kolejna propozycja udogodnienia w wysiewie drobnych nasion marchwi, która zapewni równomierne ich rozmieszczenie w rzędzie.

Odpowiednie podlewanie

Okresy suszy przeplatane nadmiernym podlewaniem mogą powodować pękanie i deformacje korzeni marchwi. Jeśli niedobór wody nastąpi w początkowym okresie formowania korzeni spichrzowych, a zwłaszcza w okresie ich przyrostu na długość – z pewnością spowoduje zwiększenie liczby korzeni zniekształconych. Susza w późniejszym okresie, wpłynie już nie deformacje a na obniżony plon. Powinniśmy też pamiętać, żeby przed siewem zwilżyć glebę, bo nawodnienie zapewni nie tylko dobre i równe wschody marchwi, ale też zmniejszy udział korzeni zniekształconych. Podobnie jak niedobór wody, niekorzystnie na marchew działa nadmiar wilgoci, gdyż zmniejszenie zawartości tlenu w glebie również wpływa na zniekształcenia korzeni spichrzowych.

PODSUMOWANIE

Zniekształcenia korzeni marchwi są wynikiem działania wielu czynników środowiskowych i agrotechnicznych. Największy wpływ mają warunki glebowe, takie jak zwięzłość gleby i obecność przeszkód, a także stosowanie świeżego obornika. Istotną rolę odgrywają również uszkodzenia mechaniczne korzenia oraz nierównomierne warunki wilgotnościowe. Zatem odpowiednie przygotowanie gleby oraz właściwa pielęgnacja roślin w dużym stopniu zmniejszą ryzyko deformacji korzeni, dzięki czemu na jesień będziemy mogli cieszyć się dorodną i kształtną marchewką.